HIPERSEKSUALNOŚĆ

Damian D. Brela | psycholog | psychoterapeuta | seksuolog

Oto główne założenia i teorie przedstawione w tej publikacji:

1. Definicja i Kryteria (Model Medyczny)

Autorzy odchodzą od moralizatorskiego oceniania hiperseksualności, skupiając się na ujęciu klinicznym. Według nich kluczowym elementem nie jest sama liczba stosunków czy partnerów, ale utrata kontroli nad własnymi popędami. Badacze wskazują na sytuacje, w których sfera seksualna zaczyna dominować nad innymi obszarami życia (pracą, rodziną, finansami), stając się przymusem.

2. Mechanizm Kompulsji i Uzależnienia

Autorzy przybliżają teorię hiperseksualności jako zaburzenia kontroli impulsów lub formy uzależnienia behawioralnego. Wskazują na podobieństwo do mechanizmów znanych z alkoholizmu czy narkomanii:

• Wzrost tolerancji: Potrzeba coraz silniejszych bodźców dla osiągnięcia satysfakcji.
• Objawy odstawienne: Niepokój, drażliwość lub lęk w sytuacji braku możliwości realizacji fantazji.
• Funkcja ucieczkowa: Seks służy do regulacji trudnych emocji (stresu, smutku, samotności), a nie tylko do budowania bliskości.

3. Etiologia (Źródła problemu)

Wieloczynnikowe podłoże zaburzenia:

• Biologiczne: Rola neuroprzekaźników (dopaminy) oraz hormonów.
• Psychologiczne: Często wskazuje na deficyty emocjonalne z dzieciństwa, lękowy styl przywiązania lub traumy seksualne.
• Społeczne: Wpływ łatwego dostępu do pornografii internetowej, która obniża próg pobudzenia i promuje przedmiotowe traktowanie seksu.

4. Typologia Hiperseksualności

W książce zaproponowano rozróżnienia na różne formy pojawiania się problemu, takie jak:

• Uzależnienie od pornografii i cyberseksu.
• Kompulsywne korzystanie z usług prostytutek.
• Seryjne romanse i „poszukiwanie nowości”.
• Ekshibicjonizm lub inne zachowania parafliczne o charakterze przymusowym.

5. Diagnoza i Terapia

Autorzy kładą duży nacisk na to, że hiperseksualność jest często maską innych problemów. Może współwystępować z:

• Chorobą afektywną dwubiegunową (faza manii).
• Zaburzeniami osobowości (np. borderline).
• Depresją.

Wniosek terapeutyczny: Autorzy opowiadają się za podejściem łączącym farmakoterapię (jeśli to konieczne) z psychoterapią (poznawczo-behawioralną lub psychodynamiczną), podkreślając, że celem nie jest abstynencja seksualna (jak w przypadku narkotyków), lecz odzyskanie kontroli i zdolności do budowania zdrowych relacji.